Informacje o zasadach składania oświadczeń o stosowaniu pomniejszenia zaliczki o kwotę zmniejszającą podatek znajdują się także w Objaśnieniach podatkowych wydanych przez Ministra Finansów 30 grudnia 2022 r. dotyczących oświadczeń i wniosków mających wpływ na wysokość zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych obliczanych przez płatników tego podatku (str. 8-14).

Od 1 stycznia 2023 roku przepisy pozwalają na:

• stosowanie kwoty zmniejszającej przez wszystkich płatników, którzy pobierają zaliczki na podatek (m. in.: pracodawców, zleceniodawców, organy rentowe). Płatnicy stosują pomniejszenie o kwotę zmniejszającą podatek z „urzędu”, czyli z mocy ustawy, lub po otrzymaniu od podatnika oświadczenia w tej sprawie;
• dzielenie 1/12 kwoty zmniejszającej podatek (300 zł) maksymalnie na 3 płatników.

Oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia zaliczki o kwotę zmniejszającą podatek możesz złożyć płatnikowi, jeśli osiągasz przychody np. z:

• wynagrodzenia za pracę na etacie (umowa o pracę, stosunek służbowy, praca nakładcza, spółdzielczy stosunek pracy),
• umów zlecenia i o dzieło,
• umów o zarządzanie przedsiębiorstwem,
• kontraktów menadżerskich,
• praw majątkowych,
• emerytury i renty z zagranicy.

Oświadczenie możesz złożyć płatnikowi (np. pracodawcy, zleceniodawcy):

• na piśmie albo
• w inny sposób przyjęty u danego płatnika.

Zasady składania oświadczeń może wskazać płatnik, przy czym możesz skorzystać:

• z nowych wzorów PIT-2, PIT-2A, PIT-3, które zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Finansów i udostępnione na stronie podatki.gov.pl, w zakładce: Podatki osobiste - PIT- Formularze.

 lub

• z formy określonej przez płatnika (np. z systemu kadrowo-płacowego funkcjonującego u tego płatnika).

Takie oświadczenie możesz złożyć w każdym momencie roku. Jeżeli złożysz oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia, płatnik uwzględnia to oświadczenie najpóźniej od miesiąca następującego po miesiącu, w którym je otrzymał. Jedynie dla organów rentowych przewidziano dłuższy, dwumiesięczny okres, po upływie którego mają one obowiązek uwzględnić złożone oświadczenie.

Ważne!
Raz złożone oświadczenie ma zastosowanie również w kolejnych latach – nie musi być ponawiane. Jednak w przypadku zaistnienia zmian, jesteś obowiązany wycofać lub zmienić złożone uprzednio oświadczenie.

Co do zasady kwota zmniejszająca podatek przy obliczaniu zaliczek wynosi 300 zł. Możesz jednak wskazać w składanym oświadczeniu, że ten płatnik jest uprawniony do pomniejszenia zaliczki o kwotę stanowiącą:

1. 1/12 kwoty zmniejszającej podatek (czyli 300 zł) albo
2. 1/24 kwoty zmniejszającej podatek (czyli 150 zł), albo
3. 1/36 kwoty zmniejszającej podatek (czyli 100 zł).

Możesz podzielić kwotę zmniejszającą podatek (300 zł) maksymalnie na 3 płatników. W przypadku podziału kwoty zmniejszającej płatnicy pomniejszą zaliczki według wskazanych w oświadczeniach proporcjach. Łączna kwota pomniejszenia zastosowana przez wszystkich płatników w miesiącu nie może przekroczyć 1/12 kwoty zmniejszającej podatek (czyli 300 zł).

Pamiętaj!
Jeżeli pomniejszanie zaliczki o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek jest stosowane z „urzędu” (np.: od przychodów uzyskanych z emerytury czy renty), organ rentowy nadal stosuje takie pomniejszenie, chyba że złożysz do tego organu oświadczenie o innym podziale tej kwoty (1/24 lub 1/36) albo wniosek o jej niestosowanie.

Jeżeli w danym miesiącu uzyskujesz przychody od więcej niż jednego płatnika, to możesz złożyć oświadczenie o stosowanie pomniejszenia, o ile:

• łącznie wszyscy płatnicy w danym miesiącu nie zastosują kwoty większej niż 1/12 kwoty zmniejszającej podatek oraz
• nie skorzystałeś za pośrednictwem płatnika już wcześniej w roku podatkowym z kwoty wolnej w pełnej wysokości.

W przypadku kiedy uzyskujesz w danym miesiącu od tego samego płatnika przychody z różnych tytułów, płatnik stosuje do tych przychodów złożone oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia, przy czym łączna kwota pomniejszenia zastosowana w tym miesiącu przez tego płatnika nie może przekroczyć kwoty wskazanej w oświadczeniu.

Złożone oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia zaliczki na podatek płatnik stosuje do czasu:

• zmiany lub wycofania przez Ciebie oświadczenia;
• ustania stosunku prawnego (np.: rozwiązania umowy o pracę, umowy zlecenia). Po tej dacie płatnik przestaje stosować wskazaną przez Ciebie w oświadczeniu kwotę zmniejszającą podatek.

Warto wiedzieć

Płatnik nie ponosi odpowiedzialności za nieprawidłowe pobranie zaliczki, spowodowane zastosowaniem się do złożonego przez Ciebie oświadczenia. W przypadku podania informacji skutkujących zaniżeniem zaliczki na podatek ewentualne konsekwencje (np. dopłata podatku w zeznaniu rocznym) będą obciążać Ciebie.

Zasady dotyczące stosowania 1/12 kwoty zmniejszającej podatek mają zastosowanie również do Twoich dochodów osiąganych bez pośrednictwa płatników z tytułu:

• stosunku pracy z zagranicy,
• emerytury i rent z zagranicy,
• działalności wykonywanej osobiście określonych w art. 13 pkt 2, 4 i 6-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jeżeli natomiast osiągasz przychody z działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej i jesteś zobowiązany do samodzielnego obliczania zaliczek na ogólnych zasadach według skali podatkowej, stosujesz pomniejszenie o pełną kwotę zmniejszającą podatek (czyli 3600 zł).

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych